In de nacht van 20 op 21 juli keurde het kernkabinet het voorontwerp van de hervormingswet in de gezondheidszorg goed. Minister Frank Vandenbroucke kondigde de beslissing zelf aan in duidelijke taal: “Het ontwerp van kaderwet is goedgekeurd op de kern en kan naar eerste lezing op de ministerraad. Daarmee sluit de regering de rangen om werk te kunnen maken van een robuust gezondheidssysteem.”

Volgens de minister is dit “een van de meest ingrijpende hertekeningen van het zorglandschap in jaren.” De hervorming omvat onder meer het conventiemodel, de plafonnering van supplementen, nieuwe voorwaarden voor premies en een versterkt sanctiebeleid voor fraude.  Alles moet in werking treden op 1 januari 2028, gelijktijdig met de herziening van de nomenclatuur en de hervorming van de ziekenhuisfinanciering.

Premies enkel voor wie zich conventieert

Een van de kernpunten is het aantrekkelijker maken van conventionering. Zorgverleners die kiezen voor conventie, krijgen toegang tot ondersteuning en flexibiliteit. Wie zich niet conformeert, verliest die voordelen. “Het aantrekkelijker maken voor zorgverleners om de afgesproken tarieven te respecteren, en het minder aantrekkelijk maken om dit niet te doen. Zo blijft betaalbare zorg gegarandeerd voor iedereen,” aldus Vandenbroucke.

Ondersteuningspremies zoals de telematicapremie, praktijkpremies en andere stimuli voor praktijkvoering worden voortaan exclusief toegekend aan geconventioneerde zorgverleners.

“Zorgverleners die afgesproken tarieven respecteren, krijgen een extra duwtje in de rug. Ondersteuningspremies, bijvoorbeeld voor telematica of voor praktijkvoering, zullen enkel aan hen worden toegekend,” zegt de minister.

Richttarieven om innovatie toe te laten

Geconventioneerden zullen onder bepaalde voorwaarden ook tijdelijk hogere tarieven mogen hanteren via zogenaamde richttarieven. Deze moeten innovatie toelaten of reageren op leemtes in de nomenclatuur.

“Geconventioneerde zorgverleners zullen, op basis van gesloten akkoorden, ook in bijzondere gevallen de mogelijkheid krijgen om af te wijken van de afgesproken tarieven,” zegt Vandenbroucke. “Dit zal gebeuren via richttarieven die ervoor moeten zorgen dat innovatie toegankelijk wordt of dat lacunes in de terugbetaling tijdelijk opgevangen worden.”

Indexering pas na akkoord

De hervorming legt extra druk op het sociaal overlegmodel. Als er tegen eind december geen tariefakkoord is tussen zorgverleners en ziekenfondsen, wordt de automatische indexering van de tarieven opgeschort. De indexmassa blijft wel behouden en kan later alsnog worden uitbetaald. “Zo neemt de verantwoordelijkheid om goede akkoorden te sluiten toe, en vermijden we tariefchaos indien dat niet lukt,” verklaart Vandenbroucke.

Deze regel geldt voor alle zorgberoepen zoals artsen, tandartsen, kinesitherapeuten, logopedisten, die vanaf nu onder één eenduidig kader vallen.

Supplementenplafond ook in ambulante zorg 

De plafonnering van ereloonsupplementen is een van de meest ingrijpende maatregelen. Vanaf 2028 zullen supplementen in zowel ziekenhuizen als de ambulante sector worden onderworpen aan wettelijke maximumgrenzen. “Dat is een zeer belangrijk principe, dat via koninklijke besluiten, overlegd in de ministerraad, moet worden uitgevoerd.”

“Sommige ziekenhuizen zeggen dat ze supplementen van artsen nodig hebben als extra financieringsbron, dus vragen ze hun artsen een deel af te dragen. Maar supplementen zijn ook sterk toegenomen in de ambulante zorg,” zegt Vandenbroucke.

“De supplementen in de zorg stijgen jaar na jaar, zonder veel logica, en verzwaren de factuur van de patiënt. Wanneer supplementen wel en wanneer ze niet gevraagd worden, blijft een ingewikkeld kluwen. Dat kan leiden tot hoge en onvoorspelbare facturen.”

De akkoordencommissies krijgen tot 31 juli 2027 de kans om plafonds vast te leggen. Als er geen akkoord komt, stelt de regering zelf maximumgrenzen vast op basis van de supplementgegevens van de afgelopen vijf jaar. 

Tegelijk introduceert de hervorming een structurele splitsing tussen het zuiver professioneel honorarium en de werkingskosten van het ziekenhuis. “Supplementen zullen in de toekomst enkel nog kunnen worden gevraagd op het professionele deel. De ziekenhuizen zullen hun werkingsmiddelen rechtstreeks bekostigd zien.“ Volgens Vandenbroucke is afgesproken dat de plafonnering voor ziekenhuizen budgetneutraal zal zijn op macroniveau.

Geen RIZIV-nummer meer voor zware fraudeurs

De wet bevat ook een verregaand sanctiemechanisme: het tijdelijk intrekken van het RIZIV-nummer bij herhaaldelijke of zware fraude. “De instrumenten om zorgverleners die misbruik maken van en fraude plegen met de middelen van de ziekteverzekering tot de orde te roepen, worden versterkt,” zegt Vandenbroucke. 

“Hardnekkige fraudeurs zullen hun RIZIV-nummer tijdelijk kunnen verliezen. Zo vermijden we dat maatregelen genomen moeten worden die ook de vele zorgverstrekkers die correct handelen, vervelen.”

 “Tijd om taboes te doorbreken”

De minister noemt het zomerakkoord een nieuwe stap in zijn bredere hervormingsproject. “Wij spreken de komende periode iedereen aan op zijn verantwoordelijkheid. Maar ook om over bepaalde taboes te durven stappen. Enkel zo zorgen we ervoor dat onze gezondheidszorg overeind blijft en ook in de toekomst goed en betaalbaar blijft.”

> Voorontwerp van kaderwet –  memorie van toelichting (21/07/2025)

Lees ook :

> Regering bevestigt kaderwet gezondheidszorg van Vandenbroucke

> Reactie Bvas op zomerakkoord: "Onze acties hebben vruchten afgeworpen"

> Thomas Gevaert (Kartel): “Vandenbroucke heeft fors moeten inbinden”